AHESEN’den 2027 Sağlık Bütçesinde Koruyucu Hizmetlere Öncelik Çağrısı
2027 yılı Sağlık Bakanlığı bütçesinde kaynakların yüzde 69,1’inin tedavi edici sağlık hizmetlerine ayrılması, koruyucu sağlık hizmetlerinin payına ilişkin tartışmaları beraberinde getirdi. Aile Hekimliği Çalışanları Sendikası (AHESEN) Genel Başkanı Dr. Ahmet Kandemir, hastalıklar ortaya çıktıktan sonra tedaviye yönelen sistem yerine önleyici sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Sağlık Bütçesinin Dağılımı
TBMM’de gerçekleştirilen bütçe görüşmelerinin ardından 2027 yılı Sağlık Bakanlığı bütçe teklifini değerlendiren Kandemir, 1,97 trilyon TL olarak açıklanan bütçenin yüzde 69,1’inin (1 trilyon 359 milyar TL) tedavi edici sağlık hizmetlerine, yüzde 29,7’sinin (585,4 milyar TL) ise koruyucu sağlık hizmetlerine ayrıldığını belirtti. Sağlık politikalarının yalnızca hastalıkların tedavisi üzerinden şekillendirilmesinin uzun vadede sağlık harcamalarını artırabileceğini vurgulayan Kandemir, birinci basamak sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesini istedi.
ASM’lerde Bina, İzin ve Ücret Sorunları
Aile sağlığı merkezlerinin önemli bir bölümünün prefabrik ve fiziki açıdan yetersiz binalarda hizmet vermeye çalıştığını belirten Kandemir, ASM binalarının kamu tarafından inşa edilmesi, donatılması ve güvenli çalışma koşullarına uygun hale getirilmesi gerektiğini söyledi. Aile hekimliği çalışanlarının yıllık izin, hastalık izni ve analık izni gibi temel haklarını kullanırken yerlerine vekâlet edecek personel bulamadıklarında ücret kesintisiyle karşılaşabildiğine dikkat çekti.
Ücretlerin enflasyon karşısında eridiğini, performansa dayalı ödeme ve kesinti sisteminin çalışanların gelirlerinde kayıplara yol açabildiğini belirten Kandemir, bazı sağlık çalışanlarının gelirlerinin yoksulluk sınırının altında kalabildiğini ifade etti.
Aile sağlığı merkezlerinin günlük işleyişi için ayrılan cari ödeneklerin ekonomik koşulları karşılamaktan uzak olduğunu kaydeden Kandemir, yüksek enflasyon ve kira artışlarına rağmen ödeneklerin aynı ölçüde güncellenmediğini belirtti. Kandemir, “Artan kiralar giderlerin karşılamasını zorlaştırıyor” değerlendirmesinde bulunarak ASM’lerin temel işletme giderlerini karşılayabilmesi için ekonomik koşullarla uyumlu ve sürdürülebilir bir finansman modeline ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Sağlıkta Şiddete Karşı ASM Güvenliği İçin Kaynak Talebi
Aile hekimliği çalışanlarının karşılaştığı sorunlardan birinin de sağlıkta şiddet olduğunu belirten Kandemir, fiziki açıdan yeterince korunmayan ASM’lerde güvenli hizmet sunumunun zorlaştığını söyledi. Caydırıcı yasal düzenlemelerin yanı sıra aile sağlığı merkezlerinin güvenliğini sağlayacak fiziki ve teknik önlemler için bütçeden kaynak ayrılması gerektiğini ifade etti. Artan iş yükü ve eksik kadrolara da dikkat çeken Kandemir, yardımcı ve destek personeli istihdamının artırılmasını istedi.
AHESEN’den Üç Temel Talep
Kandemir, sağlık bütçesinin toplum sağlığını önceleyen bir anlayışla yeniden ele alınması gerektiğini belirterek sendikanın üç temel talebini sıraladı:
- Koruyucu sağlık hizmetlerine ayrılan kaynağın artırılması ve sağlığa ayrılan bütçe payının OECD ortalamalarına yaklaştırılması
- Aile sağlığı merkezlerinin fiziki altyapısının kamu tarafından sağlanması, çalışanların özlük ve izin haklarının güvence altına alınması ve eksik personel kadrolarının tamamlanması
- Aşılama, anne-çocuk sağlığı, çevre sağlığı ve erken tanı-tarama programlarına daha fazla kaynak aktarılması
Kandemir, hastalıklar ortaya çıktıktan sonra yüksek maliyetlerle müdahale eden bir sistem yerine hastalıkları önleyen, sağlık çalışanlarını koruyan ve vatandaşlara eşit erişim sunan bir sağlık bütçesi talep ettiklerini belirtti.
Kaynak: Birgün ·


